Kujdesi intensiv respirator në shtëpi – një model që mund të përshtatet edhe në Kosovë

Sabedin Sherifi – MIK

Shembulli gjerman i kujdesit modern

Në Gjermani, kujdesi intensiv respirator në shtëpi (Außerklinische Intensivpflege ose Heimbeatmung) është bërë pjesë thelbësore e sistemit të kujdesit shëndetësor modern.

Ai u ofron pacientëve me sëmundje të rënda të frymëmarrjes mundësinë që të jetojnë në ambientin e tyre familjar, duke marrë kujdes profesional 24 orësh nga infermierë të trajnuar posaçërisht.

Ky model është ndërtuar mbi tri shtylla kryesore: cilësinë e kujdesit, dinjitetin e pacientit dhe mbështetjen ndërdisiplinare.

Në Gjermani, shumë pacientë me sëmundje si ALS, COPD, ose paralizë pas traumave trajtohen jashtë spitalit falë këtij sistemi, ku një infermier kujdeset ekskluzivisht për një pacient.

Kjo formë e kujdesit ka përmirësuar ndjeshëm cilësinë e jetës, ka reduktuar shpenzimet spitalore dhe ka sjellë qasje më humane ndaj pacientit kronik.

Potenciali i adaptimit në Kosovë

Kosova po përballet me rritje të numrit të pacientëve kronikë dhe me mungesë të kapaciteteve të mjaftueshme spitalore për kujdes afatgjatë.

Kjo e bën të domosdoshëm zhvillimin e modeleve alternative të kujdesit, ku përfshihet edhe kujdesi intensiv respirator në shtëpi.

Adaptimi i këtij modeli në Kosovë do të sillte disa përfitime të dukshme:

1. Lehtësim i spitaleve

Spitalet do të çliroheshin nga qëndrimet e gjata të pacientëve që nuk kanë më nevojë për trajtim akut, por që ende kërkojnë mbikëqyrje të vazhdueshme. Kjo do të ulte kostot dhe do të përmirësonte menaxhimin e shtretërve spitalorë.

2. Cilësi më e mirë jete për pacientët

Pacientët do të mund të jetonin në shtëpi, pranë familjes, duke ruajtur lidhjet emocionale dhe ndjenjën e sigurisë. Kjo është veçanërisht e rëndësishme për pacientët me sëmundje kronike, neurologjike apo pulmonare.

3. Mundësi të reja punësimi për infermierët

Në Kosovë ka shumë infermierë me përvojë të madhe, përfshirë edhe ata që kanë punuar në Gjermani. Trajnimi i tyre për kujdes intensiv shtëpiak do të krijonte një fushë të re profesionale dhe potencial ekonomik të qëndrueshëm.

4. Përfshirja e sektorit privat

Modeli mund të zhvillohet përmes partneritetit publik–privat, ku sigurimet shëndetësore dhe kompanitë e kujdesit do të bashkëpunojnë me Ministrinë e Shëndetësisë për të siguruar mbulimin financiar dhe standardet e nevojshme ligjore.

Çfarë nevojitet për zbatim në Kosovë

1. Krijimi i kornizës ligjore dhe profesionale për kujdesin intensiv në shtëpi.

2. Trajnimi i infermierëve në fushën e kujdesit respirator dhe të ventilimit mekanik.

3. Investimi në pajisje respiratore, aspiratorë, oksigjen dhe telemonitorim.

4. Bashkëpunimi me sigurimet shëndetësore për financim të shërbimit.

5. Sensibilizimi i familjeve dhe i publikut për përfitimet e këtij kujdesi.

Një mundësi reale për sistemin shëndetësor kosovar

Përshtatja e modelit gjerman në Kosovë nuk është vetëm çështje teknike, por edhe vizionare. Ajo kërkon bashkëpunim mes institucioneve, profesionistëve të shëndetësisë dhe komunitetit.

Me infrastrukturën e duhur, përgatitjen e infermierëve dhe mbështetjen institucionale, kujdesi intensiv respirator në shtëpi mund të bëhet një alternativë reale ndaj kujdesit spitalor afatgjatë, duke i dhënë pacientëve shpresë dhe dinjitet, ndërsa sistemit shëndetësor – efikasitet dhe zhvillim.