Shkollat në fshatra mund të shpëtohen nga mbyllja duke lehtësuar shkollat në qytet nga mbingarkesa

Sabedin Sherifi

Një zgjidhje e mundshme për sistemin arsimor: shpërndarja e nxënësve përmes transportit shkollor

Një nga problemet që po vërehet gjithnjë e më shumë në arsimin tonë është kontrasti mes shkollave të mbingarkuara me nxënës në qytete dhe shkollave të fshatrave që po përballen me mungesë nxënësish, deri në rrezikun e mbylljes së tyre.

Në disa shkolla urbane numri i nxënësve është aq i madh sa klasat dhe hapësirat shkollore janë të mbingarkuara.

Ndërkohë, në shumë fshatra ekzistojnë shkolla me godina, klasa dhe infrastrukturë të përshtatshme, por me shumë pak nxënës.

Nëse ky trend vazhdon, disa prej këtyre shkollave mund të mbyllen ose të bashkohen me shkolla të tjera.

A duhet të kërkojmë një zgjidhje që i shërben të dyja problemeve?

Një mundësi do të ishte organizimi i transportit të nxënësve nga zonat urbane ose nga fshatrat e afërta drejt shkollave të fshatrave ku ka kapacitete të lira.

Kjo do të sillte disa përfitime:

– do të zvogëlohej numri i nxënësve në shkollat e mbingarkuara;
– do të krijoheshin klasa me numër më të përshtatshëm nxënësish;
– do të shfrytëzoheshin më mirë objektet shkollore ekzistuese;
– do të shmangej mbyllja e shumë shkollave në fshatra;
– fëmijët e zonave rurale do të vazhdonin të kishin shkollën pranë komunitetit të tyre;
– do të ruheshin vende pune dhe shërbime të rëndësishme për jetën e fshatit;
– do të investohej më mirë në infrastrukturën që tashmë ekziston.

Transporti shkollor e bën këtë ide më të realizueshme. Në vend që të ndërtohen vazhdimisht hapësira të reja në shkollat e mbingarkuara, mund të shfrytëzohen kapacitetet e shkollave ekzistuese në fshatra.

Natyrisht, një zgjidhje e tillë duhet të bëhet me planifikim të kujdesshëm, duke marrë parasysh distancën, sigurinë e fëmijëve, kohën e udhëtimit, cilësinë e mësimdhënies dhe dëshirën e prindërve.

Nuk duhet të bëhet thjesht si transferim mekanik i nxënësve, por si një politikë e mirëfilltë arsimore.

Nëse një shkollë në qytet ka, për shembull, shumë më tepër nxënës sesa kapaciteti i saj, ndërsa vetëm disa kilometra më larg ekziston një shkollë fshati me klasa të zbrazëta, atëherë është e arsyeshme të shqyrtohet mundësia e përdorimit të atij kapaciteti.

Shkolla e fshatit nuk është vetëm një objekt arsimor. Ajo është pjesë e jetës së komunitetit.

Mbyllja e saj shpesh ndikon jo vetëm te nxënësit dhe mësuesit, por edhe te e ardhmja e vetë fshatit. Kur mbyllet shkolla, një komunitet humbet një nga institucionet më të rëndësishme të tij.

Prandaj, përpara se të merret vendimi për mbylljen e një shkolle për shkak të numrit të vogël të nxënësve, duhet të shqyrtohen të gjitha alternativat.

Ndoshta zgjidhja nuk është të mbyllim shkollat e fshatrave, por t’i përdorim më mirë ato.

Me një sistem të mirë të transportit shkollor dhe me një planifikim të bazuar në numrin e nxënësve, distancat dhe kapacitetet e shkollave, mund të arrihet një situatë ku shkollat e mbingarkuara lehtësohen, ndërsa shkollat e fshatrave mbijetojnë dhe vazhdojnë të jenë qendra të jetës arsimore dhe shoqërore të komunitetit.

Kjo nuk duhet të shihet vetëm si një çështje e arsimit, por edhe si një mënyrë për të ruajtur jetën dhe të ardhmen e zonave rurale.