Mirusha nuk është vetëm një rrjedhë uji, por një pjesë e historisë dhe identitetit të Gjilanit
Lumi Mirusha dikur ishte një nga pasuritë më të çmuara natyrore të qytetit të Gjilanit dhe një pjesë e pandashme e kujtimeve të shumë gjeneratave.
Në vitet e 60-ta, lumi buronte me ujë të pastër, të ftohtë dhe të kristaltë, që rridhte qetësisht nëpër qytet dhe i jepte Gjilanit një bukuri të veçantë.
Brigjet e tij ishin të gjelbra dhe të qeta, ndërsa zhurma e ujit krijonte një atmosferë të këndshme për banorët.
Në atë kohë, lumi ishte plot jetë. Në ujërat e tij mund të shiheshin peshq të vegjël që lëviznin lirshëm, ndërsa mbi sipërfaqen e qetë notonin shota dhe rosa të egra.
Kjo pamje e rrallë natyrore ishte një kënaqësi e veçantë për fëmijët dhe të rriturit, të cilët shpesh ndaleshin pranë lumit për të shijuar freskinë dhe qetësinë që ai ofronte.
Për shumë banorë, Lumi Mirusha ishte një vend i dashur, pjesë e përditshmërisë dhe e kujtimeve më të bukura të fëmijërisë.
Me rritjen dhe zgjerimin e Gjilanit, sidomos me ndërtimin e lagjeve të reja dhe të shumë shtëpive, gjendja e lumit filloi të ndryshojë.
Për shkak të mungesës së rrjetit të kanalizimit, shumë ujëra të zeza u derdhën drejtpërdrejt në lumë.
Gradualisht, ujërat e pastra u zëvendësuan nga ndotja dhe lumi humbi bukurinë, pastërtinë dhe gjallërinë që e karakterizonte për dekada.
Për më shumë se 40 vjet, Lumi Mirusha u përball me ndotje të rëndë.
Fekalet, mbeturinat dhe ujërat e zeza krijuan një erë të rëndë dhe të pakëndshme, e cila ndihej në shumë pjesë të qytetit.
Banorët që jetonin pranë lumit e përjetuan për vite të tëra këtë gjendje, duke parë me keqardhje se si një pasuri natyrore e çmuar u shndërrua në një problem serioz mjedisor.
Megjithatë, kujtimet për lumin e pastër të viteve të 60-ta mbeten ende të gjalla në mendjet e qytetarëve më të vjetër.
Ata kujtojnë me nostalgji kohën kur në ujërat e tij notonin peshq e shota, kur brigjet ishin të pastra dhe lumi ishte simbol i natyrës së gjallë në zemër të qytetit.
Këto kujtime janë një dëshmi e qartë se sa e rëndësishme është të ruajmë dhe të mbrojmë mjedisin tonë.
Lumi Mirusha nuk është vetëm një rrjedhë uji, por një pjesë e historisë dhe identitetit të Gjilan.
Historia e tij na kujton se natyra duhet trajtuar me kujdes dhe përgjegjësi, në mënyrë që brezat e ardhshëm ta njohin përsëri si një lumë të pastër, të gjallë dhe plot bukuri./Ismajl Veliu

