Mbytja në ujë – minutat e para që mund të shpëtojnë një jetë
Sabedin Sherifi
Njohja e ndihmës së parë dhe veprimi i shpejtë janë vendimtarë për mbijetesën e viktimës.
Gjatë sezonit veror, kur plazhet, liqenet dhe pishinat mbushen me pushues, rritet edhe rreziku i mbytjeve në ujë.
Çdo vit, shumë jetë humben për shkak të vonesës në dhënien e ndihmës së parë ose mungesës së njohurive për mënyrën e duhur të veprimit.
Ekspertët theksojnë se një person i mbytur mund të shpëtohet nëse ndihma jepet menjëherë.
Sapo viktima të nxirret nga uji, duhet të kontrollohet nëse është e vetëdijshme dhe nëse merr frymë normalisht.
Nëse nuk reagon dhe nuk merr frymë, duhet të njoftohet menjëherë urgjenca dhe të fillojë reanimimi kardiopulmonar (CPR).
Në rastet e mbytjes, mungesa e oksigjenit është problemi kryesor.
Për këtë arsye, udhëzimet ndërkombëtare rekomandojnë që, nëse shpëtimtari është i trajnuar, të jepen fillimisht pesë frymëmarrje shpëtuese dhe më pas të vazhdohet me cikle prej 30 kompresionesh në kraharor dhe 2 frymëmarrjesh, deri në mbërritjen e ekipit mjekësor ose derisa viktima të fillojë të marrë frymë.
Një gabim i zakonshëm është përpjekja për të nxjerrë ujin nga mushkëritë duke e kthyer viktimën me kokë poshtë ose duke i shtypur barkun.
Kjo nuk rekomandohet, pasi humbet kohë e çmuar dhe nuk përmirëson gjendjen e të lënduarit.
Edhe nëse viktima rikthehet në vetëdije, ajo duhet të transportohet në spital.
Uji i thithur në mushkëri mund të shkaktojë komplikime serioze në orët që pasojnë, ndaj vlerësimi mjekësor është i domosdoshëm.
Mënyra më e mirë për të parandaluar mbytjet mbetet kujdesi. Fëmijët nuk duhet të lihen asnjëherë pa mbikëqyrje pranë ujit.
Noti duhet të bëhet vetëm në zona të sigurta dhe të mbikëqyrura nga roje plazhi.
Duhet shmangur konsumimi i alkoolit para hyrjes në ujë dhe nuk rekomandohet noti në det të trazuar ose në zona të panjohura.
Mbytja mund të ndodhë brenda pak minutash dhe shpesh pa zhurmë apo thirrje për ndihmë.
Prandaj, njohja e ndihmës së parë dhe reagimi i shpejtë mund të bëjnë dallimin mes jetës dhe vdekjes. Një qytetar i informuar mund të jetë shpëtimtari i dikujt.

